João Cabral de Melo Neto - Những con sông không lời

Những con sông không lời 

Khi con sông cắt ra, nó cắt ra hẳn
lời lẽ của sông nước nó đang cất tiếng;
cắt ra, con nước đứt ra từng khoảnh,
thành các vũng nước, con nước tê liệt.
Đặt trong một vũng, con nước tựa hồ
con chữ đặt trong quyển từ điển:
đơn độc, đứng trong một vũng chính nó,
và, bởi nó đang đứng, nó tù đọng.
Bởi nó đang đứng, nó lặng câm,
và lặng câm bởi nó không qua lại với điều chi,
bởi kết cấu sông nay bị cắt rời.
còn đâu dòng nước cho sông chảy trôi. 

* 

Dòng chảy của con sông, cái mạch lời sông đó,
hiếm khi nào nối lại được ngay;
con sông cần dòng nước nồ nà
hầu tái tạo mạch chảy đã tạo nên nó.
Trừ phi có tiếng khuếch khoác ầm ĩ của con lũ
đặt một ngôn ngữ khác vào, tạm lưu,
chứ con sông cần thật nhiều dòng nước
cho các vũng được nhóm lại tỏ bày -
được nối lại, từ vũng này sang vũng kia
làm thành những đoạn ngắn, rồi đoạn với đoạn,
đến khi dòng sông câu chữ của một mạch lời duy nhất
trong đó nó có thể cất tiếng, sẽ kháng lại cảnh hạn khô. 

— João Cabral de Melo Neto

Yiannis Ritsos - Bất thần

Bất thần

Đêm lặng. Lặng. Và mi đã ngừng
Đợi chờ. Cảnh gần như bình yên.
Và bất thần chạm trên mặt mi, thật rõ rệt,
là một người vắng bóng. Y sẽ tới. Đoạn
tiếng đôi cửa chớp tự mình vỗ đập.
Lúc này gió đã nổi. Và ở xa xa, biển khơi
đương chìm trong chính giọng của nó.

— Yiannis Ritsos

Philip Larkin - Bình minh

Bình minh

Tỉnh giấc, và tiếng gà gáy
Vẳng nghe từ một chốn xa xôi,
Mở ra tấm màn cửa đó
Và thấy mây xê ngang trời –
Lạ lùng biết mấy
Lòng này lại vô tình, và lạnh lẽo tựa hồ thức mây.

— Philip Larkin

Philip Larkin - Những con cóc

Những con cóc

Cớ sao tôi để việc con cóc
     Ngồi xổm lên đời mình?
Lấy trí lự làm cây chĩa mà chẳng thể
     Xua đi thứ gớm ấy sao?

Sáu ngày trong tuần nó gây nhuốc nhơ
     Bằng chất độc bịnh hoạn của nó -
Chỉ để trả mấy tờ hoá đơn!
     Chuyện thật kì khôi quá đỗi.

Biết bao kẻ sống nhờ trí lự:
     Lão sư, kẻ líu lưỡi,
Hạng lông bông, lố lăng, lầy lội -
     Họ đâu chịu cảnh khốn cùng.

Biết bao kẻ sống ở lề đường
     Nhóm lửa ở trong xô,
Ăn trái rụng và cá mòi hộp -
     Chừng như họ ưng vậy.

Đám nhóc con họ đi chân trần,
     Mấy bà vợ không nói nên lời
Thân gầy như loài chó săn - ấy vậy
     Đời họ đói khát chẳng một ai.

A, liệu can đảm tôi đủ chăng
     Để gào Mớ tiền hưu dẹp đi!
Nhưng tôi biết, quá rõ rệt, cái mớ đó
     Nó làm nên giấc mơ:

Bởi một thứ nào kia tựa hồ con cóc
     Cũng ngồi xổm trong tôi;
Nó ngồi đó gây nặng lòng như ách vận,
     Và lạnh như băng,

Và không hề cho tôi có lời phỉnh tiếng phờ
     Hầu tự mình có được
Danh vọng và tình nhân và tiền tài
     Trong tay cùng một lúc.

Tôi không nghĩ, con này gây nên hình hài
     Lẽ thật thuộc linh của con nọ;
Nhưng tôi nghĩ bỏ một con thật khó thay,
     Khi ta có cả hai.     

— Philip Larkin

César Aira - Con chó

César Aira

Con chó

Hôm ấy tôi ở trên xe buýt, ngồi cạnh cửa sổ, nhìn ra ngoài đường. Bất thần, một con chó bắt đầu sủa ầm ĩ gần đó. Tôi rán nhìn xem nó ở đâu. Mấy hành khách khác cũng nhìn như tôi. Xe buýt không quá đông: tất cả ghế đều có người ngồi, chỉ vài người đứng; họ có cơ hội tốt nhất để thấy con chó, vì họ nhìn từ vị trí cao hơn và nhìn được ra cả hai bên. Ngay cả với người đang ngồi như tôi, xe buýt cũng cho tầm nhìn cao, giống như loài ngựa đối với tổ tiên ta: la perspective cavalière [viễn cận kị sĩ]. Đó là lí do tôi thích xe buýt hơn xe hơi, vì xe hơi chở bạn ở vị trí thấp, sát mặt đất. Tiếng sủa phát ra từ bên tôi ngồi, phía vỉa hè, điều đó hợp lẽ. Tuy vậy, tôi vẫn không thấy được con chó, và do xe đang chạy nhanh, tôi nghĩ quá muộn rồi; chúng tôi hẳn đã bỏ lại nó đằng sau. Con chó đã khơi dậy một chút hiếu kì vốn luôn có mặt xung quanh một sự cố hoặc một tai nạn, nhưng ở trường hợp này, ngoài âm lượng của tiếng sủa, gần như không gì cho thấy có điều gì đã xảy ra: mấy con chó người ta dắt đi trong thành phố hiếm khi sủa, trừ phi sủa những con chó khác. Vậy là sự chú ý của các hành khách bắt đầu phai đi . . . rồi bất thần người ta tập trung trở lại: tiếng sủa vang lên lần nữa, lớn hơn trước. Lúc đó tôi thấy con chó. Nó chạy dọc vỉa hè và sủa vào xe buýt, đuổi theo xe, phóng thật nhanh hòng bắt kịp xe. Điều này thật lạ. Ngày xưa, ở các thị trấn miền quê và các khu ngoại vi thành phố, chó thường chạy theo xe, sủa vào bánh xe; đó là điều tôi nhớ rõ từ thời thơ ấu ở Pringles. Nhưng giờ ta không còn thấy điều đó nữa; như thể chó đã tiến hoá và trở nên quen với sự hiện diện của xe. Và hơn nữa, con chó này không sủa vào bánh xe buýt mà sủa vào nguyên chiếc xe, ngẩng đầu lên, nhìn chăm chăm cửa sổ. Tất cả hành khách đều nhìn ra. Có lẽ chủ của con chó đã lên xe, quên mất nó hoặc bỏ rơi nó? Hoặc có lẽ ai đó đã tấn công người chủ hoặc cướp đồ của người chủ? Nhưng không, xe buýt nãy giờ đang chạy dọc theo phố Avenida Directorio liên tục không dừng qua mấy dãy nhà , và chỉ đến dãy nhà hiện thời thì con chó mới bắt đầu đuổi theo. Những giả thuyết phức tạp hơn – chẳng hạn như xe buýt đã cán qua chủ con chó hoặc một con chó khác – có thể gạt ra được rồi, vì không có chuyện như vậy. Hôm đó là chiều Chủ nhật và đường phố tương đối trống trải: một vụ tai nạn xảy ra thì ắt là người ta sẽ biết.

Philip Larkin - Đám cây

Đám cây

Đám cây kia đương sắp sửa ra lá
Tựa một điều gần như được nói ra;
Đám chồi non buông lơi và giăng trải,
Màu xanh xanh chính là nỗi bi ai.

Phải chăng chúng được sinh ra trở lại
Còn ta già đi? Đâu, chúng cũng chết.
Trò trở mình tươi mới diễn hằng năm
Được ghi vào mấy vòng gỗ thân này.

Dù vậy mấy thành trì xôn xao vùng vẫy
Mỗi tháng Năm lúc thân cao tán rợp.
Năm rồi đã chết, chúng nói dường vậy,
Tươi mới trở lại, trở lại, trở lại.

— Philip Larkin

Edvard Kocbek - Hình thù trên vỏ cây

Hình thù trên vỏ cây

Và vào ngày thứ ba tôi thu mình trong tịch lặng,
dưới trời xám vướng lại trong mảng sáng nhặt thưa,
và lạc mất mình trong nỗi đau không đáy
như kẻ nô lệ mê mải một vọng cầu xa xuôi,
trong một khắc ập đến tôi khoảng xanh um tráng lệ,
tháo bỏ đi tấm màn che mắt che tai,
tôi làm ván cược mới trong ánh dương tinh nghịch,
trở nên kẻ khổng lồ trong cảnh đời tháng Sáu.

Và tôi lại bước vào một vũ trụ mới
tựa quỷ lùn trung trinh trong cõi chân lí hư huyễn,
thoáng cái thấy mình được bao bọc giữa đất trời
hoang dã, vội mơ mòng và mang hi vọng rồ điên.
Và nhìn đi, những ý nghĩ dịu ngọt lẻn tìm đến tôi
và tôi khắc con tim ở trên vỏ thân cây nọ.
Mười năm trôi làm nó nhăn lại thành một quắc nhìn ghê sợ,
một đài kỉ niệm quái dạng cho con người tôi đây.

— Edvard Kocbek